ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Σκοπüς του μαθÞματος να κατανοÞσει ο φοιτητÞς την Ýννοια της ΔιατροφÞς του Ανθρþπου συνδυÜζοντας γνþσεις που Ýχει αποκομßσει κατÜ την διÜρκεια των προπτυχιακþν του σπουδþν και νÝες προσεγγßσεις που χρησιμοποιεß η ΕπιστÞμη της ΔιατροφÞς.  ΕξετÜζονται οι σχÝσεις επιλογþν διατροφÞς και υγεßας, καθþς και η σημασßα των διατροφικþν συστÜσεων για τον πληθυσμü και ο τρüπος που αυτÝς αναπτýσσονται.  ΤÝλος, ο φοιτητÞς εισÜγεται σε βασικÝς Ýννοιες αλλÜ και στην χρÞση διατροφικþν προγραμμÜτων σε Η/Υ τα οποßα θα τα χρειαστεß στα μαθÞματα του αντικειμÝνου που προσφÝρονται στο 2ο εξÜμηνο σπουδþν.

ΕξÜμηνο: 1ο

Υπεýθυνος ΜαθÞματος: Μαρßα ΚαψοκεφÜλου

Διδασκαλßα: Μαρßα ΚαψοκεφÜλου
ΠροσκεκλημÝνοι ομιλητÝς: Αντþνης ΖαμπÝλας

Προτεινüμενη βιβλιογραφßα:
(1) ΕισαγωγÞ στη ΔιατροφÞ του Ανθρþπου, Gibney M, Vorster HH, Kok F. ΕπιστημονικÞ ΕπιμÝλεια ΕλληνικÞς ¸κδοσης: ΜατÜλα ΑΛ, Γιαννακοýλια Μ. EπιστημονικÝς Εκδüσεις ΠΑΡΙΣΙΑΝΟΥ Α.Ε 2007
(2) ΕπιλεγμÝνα Üρθρα απü την διεθνÞ βιβλιογραφßα. Κεßμενα απü σχετικοýς ιστüτοπους (Institute of Food Technologists, EFSA)

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Σκοπüς του μαθÞματος εßναι να Ýρθει ο φοιτητÞς σε επαφÞ με τους τρüπους και τη μεθοδολογßα που χρησιμοποιοýνται για την εκτßμηση της διατροφικÞς κατÜστασης, περιλαμβÜνοντας την τελευταßα τεχνολογßα των διαιτητικþν, βιοχημικþν, ανθρωπομετρικþν και κλινικþν μεθüδων εκτßμησης, καθþς και για την εκτßμηση της σωματικÞς δραστηριüτητας. ¸μφαση θα δοθεß στην ερμηνεßα των διαφüρων δεικτþν για üλες τις ηλικιακÝς ομÜδες, καθþς και τους περιορισμοýς των διαφüρων μεθüδων και την επßδραση των ασθενειþν στην εφαρμογÞ και ακρßβειÜ τους. ΠεραιτÝρω θα εξεταστεß εν τω βÜθει η αξιοπιστßα αυτþν των μεθüδων στην κλινικÞ πρÜξη και σε επßπεδο αξιολüγησης πληθυσμιακþν δεδομÝνων, καθþς και η χρηστικüτητα των αποτελεσμÜτων τους στην εφαρμογÞ παρεμβÜσεων σε Üτομα και πληθυσμοýς.

ΕξÜμηνο: 2ο

Υπεýθυνος ΜαθÞματος: Αντþνης ΖαμπÝλας

Διδασκαλßα:
Μερüπη ΚοντογιÜννη
ΓιÜννης Μανιüς
Μαρßα ΚαψοκεφÜλου
Καλλιüπη ¶ννα Ποýλια
Αιμιλßα Παπακωνσταντßνου
Γρηγüρης Ρßσβας
Πωλ ΦαρατζιÜν

Προτεινüμενη βιβλιογραφßα:
(1) ΔιατροφικÞ Αξιολüγηση, Γ. Μανιüς, ΙατρικÝς Εκδüσεις Π.Χ. Πασχαλßδης 2006
(2) Principles of Nutritional Assessment. 2nd edition, Gibson RS, Oxford University Press 2005

Πρüγραμμα ΜαθÞματος

ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ, ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

Σκοπüς του μαθÞματος εßναι να εξοικειþσει τον μεταπτυχιακü φοιτητÞ με τις δυνατüτητες που παρÝχει η τεχνολογßα παραγωγÞς τροφßμων στην διατÞρηση, την μεγιστοποßηση Þ και την αýξηση της διατροφικÞς αξßας του τροφßμου. 
ΕξετÜζονται οι επιπτþσεις των διαδικασιþν επεξεργασßας, παραγωγÞς και αποθÞκευσης των τροφßμων στην περιεκτικüτητα του τροφßμου σε θρεπτικÜ συστατικÜ και οι επιλογÝς ελÝγχου των επιπτþσεων αυτþν.
ΕπιπλÝον εξετÜζονται οι καινοτüμες προσεγγßσεις για παραγωγÞ εμπλουτισμÝνων και λειτουργικþν τροφßμων.  ΣυνδÝονται οι ισχυρισμοß που συνοδεýουν αυτÜ τα τρüφιμα με βιβλιογραφικÝς ανασκοπÞσεις των ερευνητικÜ ευρημÜτων που τα υποστηρßζουν.  Το πλαßσιο της EFSA για τα λειτουργικÜ τρüφιμα συζητεßται.

ΕξÜμηνο: 2ο
 
Υπεýθυνος ΜαθÞματος: Μαρßα ΚαψοκεφÜλου

Διδασκαλßα: Μαρßα ΚαψοκεφÜλου
ΠροσκεκλημÝνοι ομιλητÝς: ΣτελÝχη της Βιομηχανßας Τροφßμων, 2-3 κÜθε Ýτος. Οι διαλÝξεις γßνονται σε συνδυασμü με επισκÝψεις στις Βιομηχανßες αυτÝς.

Προτεινüμενη βιβλιογραφßα: ΕπιλεγμÝνα Üρθρα απü την διεθνÞ βιβλιογραφßα. Κεßμενα απü σχετικοýς ιστüτοπους (Institute of Food Technologists, EFSA)

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Σκοπüς του μαθÞματος εßναι να Ýρθει ο φοιτητÞς σε επαφÞ με τους βιολογικοýς μηχανισμοýς που εμπλÝκονται στην ανÜπτυξη χρüνιων νοσημÜτων (καρδιαγγειακÜ νοσÞματα, σακχαρþδης διαβÞτης, υπÝρταση, παχυσαρκßα, καρκßνος)  και των ρüλο των θρεπτικþν συστατικþν και των διατροφικþν μοντÝλων στην πρüληψÞ τους αλλÜ και στην αýξηση του κινδýνου ανÜπτυξÞς τους. Στο δεýτερο μÝρος του μαθÞματος αναπτýσσονται οι αλλαγÝς στις βιολογικÝς λειτουργßες στα διÜφορα στÜδια της ζωÞς (εγκυμοσýνη, θηλασμüς, βρεφικÞ, παιδικÞ, εφηβικÞ και τρßτη ηλικßα) και οι ανÜγκες σε θρεπτικÜ συστατικÜ σε αυτÜ τα ηλικιακÜ στÜδια.

ΕξÜμηνο: 2ο

Υπεýθυνος ΜαθÞματος: Αντþνης ΖαμπÝλας

Διδασκαλßα: Αντþνης ΖαμπÝλας

Προτεινüμενη βιβλιογραφßα:
(1) Η ΔιατροφÞ στα ΣτÜδια της ΖωÞς, Α. ΖαμπÝλας, ΙατρικÝς Εκδüσεις Π. Χ. Πασχαλßδης, 2003
(2) ΚλινικÞ Διαιτολογßα & ΔιατροφÞ με στοιχεßα παθολογßας Τüμοι 1 και 2, Α. ΖαμπÝλας, ΙατρικÝς Εκδüσεις ΠΧ Πασχαλßδης 2007.

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Στις επιστÞμες της Υγεßας η θεωρßα και η Ýρευνα εßναι οι δýο συνιστþσες της επιστημονικÞς γνþσης και της επιστημονικÞς προüδου και η καθεμιÜ επωφελεßται απü τα επιτεýγματα της Üλλης. Η θεωρßα καθοδηγεß την Ýρευνα η οποßα με τη σειρÜ της χρησιμοποιεßται για την επαλÞθευση, την απüρριψη Þ την αναθεþρηση της αρχικÞς θεωρßας Þ ακüμα και για την δημιουργßα των ερεθισμÜτων για τη διατýπωση μιας νÝας θεωρßας. Η διαδικασßα αυτÞ συνεχßζεται στο διηνεκÝς και το αποτÝλεσμÜ της εßναι η δημιουργßα και η συσσþρευση της γνþσης. Στην επιτυχßα μιας Ýρευνας παßζουν ασφαλþς σημαντικü ρüλο η Ýμπνευση, η διαßσθηση και ο κοινüς νους του ερευνητÞ. ¼μως, απü μüνες τους, οι ιδιüτητες αυτÝς δεν μποροýν να οδηγÞσουν σε αξιüπιστα αποτελÝσματα. Για να γßνει αυτü, απαιτεßται η χρησιμοποßηση μιας αξιüπιστης ερευνητικÞς μεθοδολογßας, η οποßα θα καθορßζει με σαφÞνεια το σýνολο των κανüνων, των παραδοχþν και των διαδικασιþν που θα καθοδηγÞσουν την επιστημονικÞ αναζÞτηση. Ο επιστÞμονας ενδιαφÝρεται π.χ. να διαπιστþσει τι συμβαßνει στα διÜφορα περιστατικÜ και γιατß συμβαßνει. Η μεθοδολογßα της διατροφικÞς Ýρευνας παρÝχει ακριβþς την αναγκαßα καθοδÞγηση για τη συγκÝντρωση και την οργÜνωση των ενδεßξεων για την ερμηνεßα των περιστατικþν και για την παρουσßαση των αποτελεσμÜτων της Ýρευνας, κατÜ τρüπο που να μποροýν αυτÜ να ελεγχθοýν και απü Üλλους ερευνητÝς. Για τον επιστÞμονα - ερευνητÞ εßναι συνεπþς ζωτικÞς σημασßας η χρησιμοποßηση της ενδεδειγμÝνης μεθοδολογßας, διüτι η χρησιμοποßηση ακατÜλληλων μεθüδων μπορεß να οδηγÞσει σε παραπλανητικÜ Þ και σε επικßνδυνα συμπερÜσματα. Το μÜθημα διακρßνεται σε δýο ενüτητες, την μεθοδολογßα της Ýρευνας και την επιδημιολογßα της διατροφÞς. Σκοπüς της πρþτης ενüτητας εßναι η γνωριμßα των φοιτητþν με τις βασικÝς αρχÝς σχεδιασμοý επιδημιολογικþν μελετþν και κλινικþν πειραμÜτων, καθþς επßσης και με τις βασικÝς αρχÝς λÞψης αποφÜσεων, ενþ σκοπüς της δεýτερης ενüτητας εßναι η εξοικεßωση των φοιτητþν με τις βασικÝς αρχÝς της επιδημιολογßας της διατροφÞς, τις μεθüδους συλλογÞς, ανÜλυσης και παρουσßασης δεδομÝνων, στο χþρο της ΔιατροφÞς ιδιαßτερα. Ο γüνιμος συνδυασμüς της θεωρßας και της πρακτικÞς Üσκησης αποτελεß βασικÞ επιδßωξη του μαθÞματος.

ΕξÜμηνο: 2ο

Υπεýθυνος ΜαθÞματος: Αντþνης ΖαμπÝλας

Διδασκαλßα: ΔημοσθÝνης ΠαναγιωτÜκος

Προτεινüμενη βιβλιογραφßα: 
(1) ΠαναγιωτÜκος Δ. Μεθοδολογßα της ¸ρευνας και της ΑνÜλυσης ΔεδομÝνων, για τις ΕπιστÞμες της Υγεßας, Εκδüσεις Β. ΚωστÜκη ΕΠΕ 2006, ΑθÞνα.
(2) Ιωαννßδης Ι. ΑρχÝς ΑποδεικτικÞς ΙατρικÞς Εκδüσεις Λßτσας 2002
(3) McNeil D Epidemiological Research Methods. John Wiley and Sons, 1998, New York. (4) Monsen RE Research: Successful Approaches, The American Dietetic Association, 1992.